اندر حکایت هنرمند مآب ها

باسمه تعالی

دکتر رضا زمانی
اندر حکایت هنرمند مآب ها
..... دلم پر است از آدم های خالی پر مدعا!! آنان که اظهار دغدغه مندی می کنند نه برای جمع که برای خود.!! آدم های معمولی که خود را جز خواص می دانند اما از معمولی هم معمولی ترند.!! می گویند وقتی که آب سر بالا می رود، قورباغه ابو عطا می خواند! بیراه نیست اگر حوزه فرهنگ را پیچیده ترین حوزه ها بدانیم. بخصوص وقتی صحبت از تحول بنیادین، در حد انقلاب است. خصلت فرهنگ آن است که به زودی تغییر نمی کند و به زودی ساخته نمی شود..... وقتی انقلاب شد،شاید قابل پیش بینی بود که سخت ترین کارتحول واقعی در فرهنگ بود . فرهنگ از دید حقیر نگارنده، به معنای مجموعه ارزش ها و باور ها و تفکرات یک فرد، خانواده، گروه، سازمان، ملت و جامعه است فرهنگ ریشه در قدمت بشر دارد و در تمام عرصه های علمی و عملی، جاری و ساری است. از بارزترین نماد فرهنگی یک جامعه، مثل جامعه انقلابی شده ایران، حوزه تئاتر و سینما است. جایی که سلبریتی ها (بخوانید چهره ها ) خودنمایی می کنند. این جماعت که مهمترین ماموریتشان باید انتقال و ارتقاء فرهنگ جامعه باشد و منادیان تفکر و تحولی عظیم، مثل انقلاب اسلامی باشند،مثل جماعت روشنفکر ما، مریض الخلقه بوده اند!! با خودشان هماهنگ نیستند. گویا قشری که قرار بوده تبیین گر عملی نگاه اسلامی _انقلابی باشند،خود اسیر تفکر زرق و برق مادی غربی شده اند.!! اینها ، فقط در عرض صحنه تئاتر و سینما نقش بازی نمی کنند که در طول زندگی روزمره خود هم به خوبی نقش بازی می کنند.!! اگر دوست دارید وارد دنیای تنوع رنگ و مد و مدل لباس و پوشش. شوید، باید منتظر جشنواره فیلم فجر بمانید.!! امروز در حال تماشای اختتامیه سی و نهمین جشنواره فیلم فجر بودم. فجری که با بسم الله الرحمن الرحیم شروع شد و از اهدافش اعتلای نام الله بود.... کنجکاو شدم تا ببینم و بشنوم که برندگان دیپلم های افتخار و برندگان سیمرغ، کلام آغازینشان را با که و چه شروع می کنند؟!.... دیدم که مد ها و مدل ها بر صحنه ظاهر شدند، اما نشنیدم که بجز دو نفر از برگزیدگان، با نام خدا شروع کنند.!! اینجا چه خبر است.؟!انقلاب اسلامی ما، یک انقلاب با ماهیت فرهنگی است. اما از جمله عناصر فرهنگیش، اسیران فرهنگ غربی اند! . در پوشش و در پویش، در گفتار و در رفتار، غربزدگی، وادادگی، و دل دادگی به غرب نمایان است. هویداست. عموما اهل مطالعه نیستند! اگر هم مدعی مطالعه باشند، در حیطه رمان های هنری و ادبیات غربی است!! در جمع آنان، کمتر متفکر و اندیشمند می یابی.! در اینجا،ایران، در مهد و کانون انقلاب اسلامی، که روز به روز جهانی تر و پر طرفدارتر می شود، از جمله سربازان فرهنگیش، اعتقادی به مبارزه ندارند و الفبای رزم با فرهنگ منحط غربی را نیاموخته اند.!! با سادگی و سلامتی میانه ای ندارند.!خبر هایی از سفرهای خارجی آنان، برخورد های آنان با اطرافیانشان، زندگی خصوصی آنها و نوع پوشش آنها و... همگی خبر از نوعی درجا زدن و ارتجاع فکری و عملی است.و هراز گاهی عنصری از این عناصر طبیعت،! یا کشف حجاب می کنند، یا جلای وطن و یا افاده کلامی و افاضه رفتاری! که دم خروسشان بد جور به ذوق می زند .!! اینجا چه خبر است؟! بیش ازچهل سال از عمر انقلاب گذشته، ولی در دل این جماعت بازیگر و هنر پیشه، هنوز خیلی ها فقط بازیگرند!! رویش ها اندکند! هنوز غالب نیستند تا قالب اغلب رابشکنند! تا طرحی نو دراندازند..!! ابراهیم حاتمی کیاها اول باید در مشی ابراهیمش تکثیر شوند تا حاتمش!!بعد برسیم به حاتمی کیا.!! پرویز پرستویی ها ، گاهی پرستویی مهاجر می شوند و گاهی به پرویز باز می گردند!! نه! این ایده آل نیست.! چهره هایی چون عزت الله انتظامی، عزت عرصه فرهنگ بودند. داوود رشیدی، رشید این حوزه بودند! جمشید مشایخی از مشایخ و مرشدان مکتب هنر و ادب و متانت بودند. خسرو شکیبایی، خسرو شکیبا و صبوری هنر این مرزو بوم بودند و... اینها به اندازه و به کفایت، تکثیر نشدند!! تا تام هنکس ها، تام کروزها، برادپیت ها،آنجلیا جولی ها و جنیفر لارنس ها و... در حال تکثیر باشند .!!! اینجا چه خبر است.؟!هنر مادامی که متعهد نباشد، جلوه ای ندارد، اصلا رسالت هنر، بعد از انقلاب اسلامی تعهد دینی است و باید منادی ندای آزادی و استقلال و تفاوت باشد. آزادی از قید دنیا و دنیا پرستان، استقلال از نگاه غربی و غیر اسلامی و تفاوت در فلسفه هنر و هنر مندی. باید به اندازه، این تفکر تکثیر شود. امروز جوانان هنرمند انقلابی، عمده هنرشان، تغییر این فضای هنر اشتباهی است!! به امید این روز و آن فضا.